Хи-квадрат тесты
«Бу 37 сан гадел тәгәрмәч бирер идеме?» дигән сорау өчен стандарт тест.

χ² = Σ (күзәтелгән − көтелгән)² / көтелгән, барлык 37 уяч буенча. p-кыйммәтне алу өчен аны 36 ирек дәрәҗәсе булган хи-квадрат бүленеше белән чагыштырыгыз.
Ничек исәпләргә
Һәр уячкаҗиһазУячРоторда номерланган 37 бүлекнең берсе. Шулай ук: ячейка, касәчек.Тулысынча уку → көтелгән сан — n/37. Һәр уяч өчен күзәтелгән һәм көтелгән арасындагы аерманы квадратка күтәрегез һәм көтелгәнгә бүлегез; 37 әгъзаны кушыгыз. Гадел тәгәрмәч уртача 36 тирәсендәге кыйммәтләр бирә (ирек дәрәҗәләрелабораторияИрек дәрәҗәләреСтатистикадагы бәйсез кыйммәтләр саны. 37 уяч буенча хи-квадрат тесты өчен ул 36, чөнки исәпләр гомуми суммага тигез булырга тиеш.Тулысынча уку → саны), стандарт тайпылышыматематикаСтандарт тайпылышДисперсиядән квадрат тамыр; нәтиҗәнең көтелгән кыйммәттән гадәти ераклыгы.Тулысынча уку → якынча 8,5. 51,0 дән югарырак — 5% дәрәҗәсендә әһәмиятле; 58,6 дан югарырак — 1% дәрәҗәсендә. Рулетка тәгәрмәче тайпылышы анализаторы статистиканы һәм төгәл p-кыйммәтнелабораторияp-кыйммәтТәгәрмәч гадел булса, күзәтелгәннән ким булмаган тайпылышны күрү ихтималлыгы.Тулысынча уку → регуляризацияләнгән тулы булмаган гамма-функция ярдәмендә исәпли.
Эшләнгән мисал
1 000 әйләнеш. Утыз алты уяч 20 дән 34 кә кадәр тапкыр чыккан; 8 нче уяч — 41 тапкыр. Көтелгәне — 27,03. 8 нче уяч әгъзасы үзе генә (41 − 27,03)²/27,03 = 7,2. Калган 36 әгъзаның суммасы 38 дип фараз итик (гадәти). χ² = 45,2, 36 df белән, p ≈ 0,14. Әһәмиятле түгел: гадел тәгәрмәч моны җиде тапкырның берендә эшли. 8 нче уяч — ачыш түгел, ә кандидат, һәм җавап — тагын мең әйләнеш.
Фаразлар
Бәйсез әйләнешләрматематикаБәйсез әйләнешләрТарихка карамастан, һәр әйләнешнең ихтималлыклары бертигез. Бу сайттагы һәр исәпләүнең нигезе.Тулысынча уку →, һәм һәр уячка ким дигәндә 5 көтелгән сан, бу тест гомумән дөрес булсын өчен n ≥ 185, ә файдалы булсын өчен күпкә күбрәк кирәк дигән сүз. Төрле тәгәрмәчләрдән әйләнешләрне берләштерү беренче фаразны асылда боза (сез тәгәрмәчне түгел, ә катнашманы тикшерәсез). Крупье имзасы эффекты аны чынлыкта бозар иде һәм бер уячка да физик өстенлек бирмичә χ² ны арттырыр иде.
Пирсон һәм Монте-Карло
Карл Пирсон тестны 1900 елда бастырган, һәм аның беренче эшләнгән мисалларының берсе Монте-Карлода язып алынган 26 306 рулетка әйләнеше булган; ул аларны очраклы булырлык түгел, артык тигезсез дип тапкан һәм «Монте-Карло рулеткасы… очраклылык уены түгел» дип игълан иткән. Соңрак язучылар әйләнешләрне газета өчен язып алган журналистларның аларның күбесен уйлап чыгарганы турында нәтиҗә ясаган, бу үзе үк мәгълүматның чыганагы турында аерым сабак.
Пирсон хи-квадрат килешүчәнлек тестын бастыра, мисал итеп Монте-Карло әйләнешләрен китереп.
Әйләнешләр мәгълүматлары шик астына алына; язучылар сериләрне уйлап чыгарган булып чыга.
Фишер ирек дәрәҗәләрен формальләштерә; 5% гадәте ныгый.
Статистиклар рулетка әйләнешләрен тигезлек тестлары өчен дәреслек мәгълүматлары итеп куллана.
Гарсия-Пелайо гаиләсе методны чын язып алынган мәгълүматларга куллана һәм Мадридта ота.
Казинолар шул ук тестны үз тәгәрмәчләрендә даими техник хезмәт итеп үткәрә.

Чын тест: Лас-Вегастагы автомат тәгәрмәчләр
Уенчылар еш кына автомат тәгәрмәч шарныҗиһазШарРоторга каршы юл буйлап җибәрелә торган кечкенә шар. Хәзерге шарлар ivorine яки тефлоннан, 18–21 мм.Тулысынча уку → зур ставкалардан читкә юнәлтә дип шикләнә. 2017 елгы анализ бу шикне Лас-Вегастагы Interblock ның крупьесыз ике нульлетәгәрмәчНульТигез түләүле, дюжина яки баганага бер ставка да капламый торган бердәнбер яшел уяч; казино өстенлегенең чыганагы. Шулай ук: бер нуль, 0.Тулысынча уку → тәгәрмәчләрендә тикшергән, биш күрше саннан торган дугага ставка куеп — тәгәрмәчнең вакытын үлчәүче шундый ставка куя. 299 әйләнештә дуга 39,3 көтелгән урынына 29 тапкыр откан, бу кимлекне гадел тәгәрмәч якынча 4% очракта бирә. Барлык 38 уяч буенча хи-квадрат 37 ирек дәрәҗәсендә 45,29 булган: p = 16,5%. Өч тәгәрмәчтәге 1 204 әйләнешлек икенче сайланма χ² = 34,79, p = 57% биргән, һәм тикшерелгән бер генә зурлыктагы дуга да әһәмиятле булмаган. Ике сайланма бергә, 1 503 әйләнеш, χ² = 41,75, p = 27% биргән. Нәтиҗә: юнәлтү турында дәлил юк. Беренче сайланма үзе генә шикле күренгән; мәсьәләне икенчесе хәл иткән.
Хи-квадраттан тыш
Бер шикле уяч өчен биномиаль тест көчлерәк. Шикле дуга өчен — секторлар анализы битендәге сектортәгәрмәчСекторТәгәрмәчтәге уячларның өзлексез дугасы, өстәлдәге төркемнән аермалы буларак.Тулысынча уку → z-тесты. Хи-квадрат — гомуми тест: ул нәрсәнеңдер дөрес түгеллеген әйтә, ләкин нәрсә икәнен әйтми. Башта аны кулланыгыз, аннары карагыз.
Формула
Сораулар
37 санның суммасы n гә тигез булырга тиеш, шуңа күрә аларның 36 сы гына ирекле үзгәрә ала.
10 000 әйләнештә бер уячы 1/25 ешлыгы белән чыга торган тәгәрмәч ул уяч өчен генә 60 тирәсе әгъза бирер иде; χ² 100 тирәсе, p практикада нуль.
Техник яктан — әйе, һәр уячка 5,4 көтелгән белән. Ул бер уячы ябыштырып куелган тәгәрмәчтән башка бернәрсәне дә ачыкламас.
Көлке өчен тәнәфес

Квадратка күтәрелгән гаҗәпләнүләрне кушыгыз. 51,0 белән чагыштырыгыз.
Чыганаклар
- Pearson, K. “On the criterion that a given system of deviations from the probable…”
- Feller, W. An Introduction to Probability Theory and Its Applications, Vol. 1.
- Wizard of Odds. “Organic Roulette Experiment.”